Mizogin: kim jest? Jak go rozpoznać i czym różni się od seksisty?

Mizogin to osoba czująca niechęć lub nienawiść do kobiet. Termin mizogin bardzo często jest używany naprzemiennie z terminem seksista, jednak warto mieć świadomość, że te dwa pojęcia wykazują nieco inny zakres znaczeniowy.

Mizoginia w encyklopedii

Oprócz tego, samo pojęcie Mizoginii jest dość trudne do zdefiniowania na terenie nauk psychologicznych, ponieważ postawa ta może przejawiać się na wiele rozmaitych sposobów, co czyni ją trudną do ujęcie w ramy precyzyjnej definicji. Według definicji encyklopedycznej Mizogin to osoba, która odczuwa “nienawiść albo silne uprzedzenie w stosunku do płci żeńskiej”.

Gynofobia

Jak jednak widać, definicja encyklopedyczna jest nie tylko krótka i bardzo ogólna, ale również może prowadzić do błędnego rozumienia tego zjawiska. Mizoginia to bowiem problem dość skomplikowany, mogący wyrastać z różnych źródeł a także korelować z różnymi postawami psychologicznymi, takimi jak na przykład seksizm czy gynofobia. Oprócz tego, mizoginia jest zjawiskiem na temat którego z jednej strony istnieje wiele mitów, z drugiej zaś nie wszystkie odmiany czy przejawy mizoginii są znane, i to nawet kobietom deklarującym się jako feministki.

Co więc warto wiedzieć o mizoginii? Kim jest mizogin? I czym mizoginia odróżnia się na przykład od seksizmu lub gynofobii? Przyjrzyjmy się temu problemowi nieco dokładniej i postarajmy się udzielić odpowiedzi na powyższe pytania.

Mizogin: kim jest i jak go rozpoznać?

Jak już wspominano powyżej, mizogin to osoba odczuwająca niechęć, różnego rodzaju uprzedzenia lub wręcz nienawiść w stosunku do kobiet. Co ciekawe, chociaż według powszechnego przekonania mizoginia jest domeną wyłącznie heteroseksualnych mężczyzn(ruchy feministyczne wiążą ją z tak zwanym maczyzmem, czyli określonym sposobem myślenia o kobietach oraz ich traktowania), to jednak w rzeczywistości mizoginia występuje również wśród mężczyzn heteroseksualnych a także…wśród kobiet. Według współczesnej psychologii mizogin to osoba, którą wyróżnia kilka konkretnych cech lub też schematów zachowania. Są to:

  • 1. Postrzeganie i traktowanie kobiet jako gorszych od mężczyzn
  • 2. Depersonalizacja kobiet
  • 3. Przekonanie, że kobiety można, a nawet należy dominować i wykorzystywać(nie tylko w wymiarze seksualnym)
  • 4. Wroga lub wręcz nienawistna postawa wobec kobiet, czasami owocująca różnymi formami agresji, w tym również agresji fizycznej

Jak rozpoznać?

Co jednak dokładnie znaczą powyższe charakterystyki i w jaki sposób na ich podstawie można określić, czy dany mężczyzna to mizogin, czy też nie? Jeżeli chodzi o pierwszy punkt, to traktowanie i postrzeganie kobiet jako gorszych od mężczyzn może przybierać różne formy, od umiarkowanych po radykalne(mówi się wtedy o mizoginii w wersji soft lub wersji hard). Co jednak ważniejsze, mizogin nie zawsze jest świadomy swojej postawy w stosunku do kobiet. Czasami nie reflektuje nad nią, ponieważ uważa to za coś jak najbardziej naturalnego, co może stanowić efekt przede wszystkim wychowania a także określonego formowania przez kulturę i społeczeństwo.

Depersonalizacja kobiet polega z kolei niejako na odbieraniu kobiecie waloru osoby. W tym wypadku, mizogin świadomie, półświadomie lub wręcz nieświadomie postrzega kobietę nie jako osobę, lecz raczej jako przedmiot.

Przedmiot zaś nie może być w pełni człowiekiem, stąd takie działanie, jak umniejszanie wartości kobiety, kontrolowanie jej, dominowanie czy tłamszenie jej osobowości nie są postrzegane przez mizogina jako naganne etycznie. Bardzo często postawie tej towarzyszą różnego rodzaju racjonalizacje, na przykład wciąż powszechne przekonanie, że “kobietę trzeba sobie wychować” albo że “kobietę należy trzymać na krótkiej smyczy”.

Mizogin: skąd wynika jego niechęć do kobiet?

Psychologowie, socjologowie oraz psychologowie społeczni uważają, że mizoginia jako zjawisko najczęściej wynika z współwystępowania kilku różnych czynników, spośród których niektóre mają charakter stricte psychologiczny, inne zaś wykazują naturę raczej socjologiczną. Przyczynami powodującymi wykształcenie się postawy mizoginicznej mogą być więc takie czynniki, jak:

  • 1. Wychowanie według określonych wzorców zakładających niższość i podległość kobiety w stosunku do mężczyzny
  • 2. Formatowanie przez kulturę oraz społeczne konwencje, stereotypy i schematy postępowanie
  • 3. Potrzeba kompensacji poczucia własnej słabości poprzez kontrolowanie kobiety
  • 4. Źle pojęty wzorzec męskości

W przypadku poszczególnych osób mamy do czynienia z różną siłą oddziaływania poszczególnych czynników. Czasami postawa, jaką wykazuje mizogin, wynika przede wszystkim z bezwiednej interioryzacji zastanych norm i konwencji społecznych. W takim przypadku najczęściej mamy do czynienia z mizoginią płytką, którą można skorygować po prostu uświadamiając danej osobie, że kobieta jest osobą i posiada wszystkie cechy konstytutywne dla tego, co nazywamy człowieczeństwem.

W przypadku mizoginii wynikającej z czynników stricte psychologicznych, korekta tej postawy może być o wiele trudniejsza. W tym wypadku wroga, kontrolująca czy nawet nienawistna postawa w stosunku do kobiet bardzo często stanowi bowiem patologiczną lecz mocno zakorzenioną strukturę osobowości.

Mizogin: czy mizoginia jest chorobą?

Mizoginia nie jest klasyfikowana jako choroba psychiczna, lecz jest zaliczana do grona fobii. Mizogin według kryteriów współczesnej psychologii jest więc jednostką zaburzoną, której postawa powinna być korygowana w procesie psychoterapii wspartej samodzielną pracą nad sobą.

Mizogin: czym się różni od seksisty?

Pojęcia mizogin oraz seksista często są używane naprzemiennie. W rzeczywistości jednak ich zakres znaczeniowy jest odmienny. Pojęcie seksizmu odnosi się bowiem do tej sfery psychologicznej, którą psychoanaliza określa mianem Super Ego, czyli mówiąc prościej sfery zinterioryzowanych przez jednostkę norm i konwencji społecznych.

Mizoginia obejmuje również wymiar stricte psychologiczny, jednostkowy tego zjawiska. Nieco upraszczając tę kwestię można powiedzieć, że podczas gdy mizoginia jest domeną zarówno psychologii, jak i socjologii oraz psychologii społecznej, to seksizm stanowi przede wszystkim domenę tych dwóch ostatnich dyscyplin.

Mizogin: homoseksualizm i płeć kobieca?

Bardzo ciekawym a zarazem niezwykle rzadko komentowanym wymiarem zjawiska mizoginii jest fakt, że występuje ono również wśród mężczyzn homoseksualnych a także wśród kobiet. W tym pierwszym przypadku mizogin jest bardzo często jednocześnie gynofobem, czyli osobą odczuwającą wstręt i/lub lęk nacechowany wstrętem w stosunku do kobiet, a zwłaszcza kobiecych narządów rodnych(wśród homoseksualistów będących jednocześnie mizoginami często można spotkać się z opiniami, że kobiety są obrzydliwe, w szczególności ze względu na fakt posiadania pochwy).

Mizoginia wśród kobiet najczęściej stanowi utajony przejaw szerzej rozumianego ‘”Syndromu Sztokholmskiego”. Oznacza to, że kobieta-mizogin przyjmuje wrogą postawę wobec kobiet niejako wskutek identyfikacji z silniejszą stroną społeczną, czyli mężczyznami.

Bardzo często w ten sposób taka kobieta uzyskuje również jak najbardziej błędne poczucie wyodrębnienia się z gorszej, w jej poczuciu, i pogardzanej kategorii osób. Jest to więc w sporej części mechanizm polegający na tak zwanej mistyfikacji kompensacyjnej.

Podsumowanie

Mizoginia niewątpliwie jest postawą nie tylko naganną z perspektywy etycznej czy też moralnej, ale również po prostu nieadekwatną w stosunku do rzetelnej wiedzy naukowej. Nie istnieją bowiem obecnie żadne naukowe dowody, które potwierdzałyby wyższość mężczyzn nad kobietami, zaś pozornie przekonywające argumenty w rodzaju “wśród najlepszych szachistów na świecie nie ma żadnej kobiety” można bardzo łatwo zdekonstruować umieszczając tego rodzaju argumentację w szerszej perspektywie poznawczej i poddając ją szczegółowej analizie.

Warto jednak zdawać sobie również z tego, że mizoginia to poważny, być może jeden z najpoważniejszych problemów społecznych; to zjawisko, które powszechność przekłada się na powszechność różnych form przemocy w stosunku do kobiet, w tym również pobić, gwałtów czy morderstw. Oczywiście, nie każdy mizogin to potencjalny gwałciciel lub damski bokser. Podtrzymując w sobie taką postawę przykładamy jednak rękę do jej istnienia w sferze społecznej, co czyni nas współodpowiedzialnymi również za wymienione powyżej skrajne konsekwencje.

Mizogin: kim jest? Jak go rozpoznać i czym różni się od seksisty?
5 (100%) 5 votes
Może ci się spodobać również