Niedoczynność tarczycy a ciąża – leczenie, powikłania, badania

Niedoczynność tarczycy, która rozwija się w czasie ciąży, często okazuje się niebezpieczna w skutkach. Na szczęście odpowiednio wczesne postawienie diagnozy oraz rozpoczęcie leczenia jest dużą pomocą w uniknięciu poważnych powikłań. Sprawa jest na tyle ważna, że komplikacje wynikające z lekceważenia oraz braku działania wpływają zarówno na matkę, jak i na nowonarodzone, bezbronne dziecko.

Niedoczynność tarczycy podczas ciąży – leczenie

W wielu przypadkach leczenie niedoczynności tarczycy u kobiet ciężarnych wygląda tak, jak w przypadku niebrzemiennych. Podawana jest wóczas syntetyczna tyroksyna T4, której rolą jest zastąpnie brakujących hormonów tarczycy. Dozowana miarka jest regularnie zwiększana, co pomaga utrzymać stały ich poziom we krwi. Już w trakcie leczenia rutynową praktyką jest monitorowanie stężenia hormonu TSH we krwi.

Konsekwencje braku leczenia, powikłania

Przez lata lekarze wiedzieli, że istnieje związek między matkami borykającymi się z niedoczynnością tarczycy, a opóźnieniami w rozwoju ich dzieci już po urodzeniu. Powiązanie to było szczególnie zauważalne w tych częściach świata, które charakteryzuje znaczny deficyt jodu. Pierwiastek ten jest niezbędny przy produkcji hormonów tarczycy i jako że jest pospolitym składnikiem soli jodowanej, cieszy się on obecnie znacznie większą popularnością niż jeszcze kilka la temu.

Podobne powikłania zaobserwowano również u matek z autoimmunologiczną chorobą tarczycy.

Powikłania przy niedoczynności tarczycy w ciąży – badania

Tak jak zaznaczono w poprzednim śródtytule, stężenie hormonów tarczycy w organizmie matki wywiera bezpośredni wpływ na rozwój umysłowy dziecka. Badania wykonane na dużą skalę w 1999 roku pokazały, że niewykryta lub niedbale leczona niedoczynność tarczycy brzemiennych była związana ze zmianami IQ u rodzonych przez nie niemowląt. Średnie wyniki IQ były o 4 punkty niższe u dzieci kobiet z niedoczynnością w przeciwieństwie do dzieci kobiet mających zdrową tarczycę. Większe deficyty IQ obserwowano u dzieci matek cierpiących na cięższą formę niedoczynności. Maluchy te miały średnio o 7 punktów IQ mnie niż pozostałe z badanych. Dodatkowo, prawie 20% tych dzieci uzyskało wynik IQ mniejszy niż 85, podczas gdy tak niska statystyka wystąpiła jedynie u 5% dzieci zdrowych kobiet. Oznacza to, że nieleczona niedoczynność tarczycy u brzemiennej, może rzutować na całe nastoletnie i dorosłe życie jej pociechy. Dzieci matek chorych dużo częściej mają poważne trudności w szkole oraz na płaszczyźnie zawodowej.

Oczywiście im bardziej rozwinięta jest niedoczynność, tym większe prawdopodobieństwo wystąpienia w przyszłości problemów rozwojowych.

W tym miejscu pojawia się jednak pytanie. Na jakim etapie rozwoju płodu, hormon tarczycy matki wpływa na nienarodzone dziecko?

Przed porodem, dziecko jest całkowicie zależne od tarczycy matki. Jego gruczoł zaczyna funkcjonować dopiero po 13 tygodniu ciąży. Dlatego niedoczynność tarczycy kobiety może oddziaływać negatywnie na płód, zanim ta jeszcze zda sobie sprawę, że jest brzemienna. Jak pokazują badania, dzieci matek z niedoczynnością tarczycy we wczesnym etapie ciąży, które były odpowiednio leczone, wykazywały wolniejszy rozwój motoryczny niż dzieci matek zdrowych. Nie należy jednak z tego powodu bagatelizować niedoczynności tarczycy w późniejszym etapie ciąży. Jak to wskazano w badaniach opisanych powyżej – nawet gdy problemy motoryczne nie wystąpią – dzieci te są bardziej narażone na upośledzenie umysłowe.

Jak uniknąć powikłań?

Wiele organizacji medycznych oraz stowarzyszeń opracowało zalecenia dotyczące chorób tarczycy dla przyszłych matek. Oto niektóre z porad:

  • Wszystkie kobiety planujące ciąże powinny przejść badania przesiewowe pod kątem chorób tarczycy.
  • Wszystkie ciężarne kobiety z objawami niedoczynności mające wola (powiększoną tarczycę), wysoki poziom przeciwciał we krwi, u których występowały choroby tarczycy w rodzinie, powinny wziąć udział w badaniu dotyczącym niedoczynności tarczycy.
  • Kobietom posiadającym przeciwciała pozytywne (co może wskazywać na trwające autoimmunologiczne uszkodzenie tarczycy), zaleca się podjęcie leczenia niską dawką hormonu tarczycy na początku ciąży.
  • Istnieją pewne dowody na to, że przeciwciała przyczyniające się do niedoczynności tarczycy, mogą wywierać wpływ na płód. Dane sugerują, że suplementacja selenem może przynieść korzyści kobietom z wysokim poziomem przeciwciał już od momentu poczęcia. Ostatecznej opinii należy jednak zasięgnąć u swojego lekarza.
  • Kobiety będące w trakcie terapii stosowania zastępczych hormonów, powinny być również zbadane, aby sprawdzić, czy wszystkie stężenia są w normie. Podczas ciąży wymagana dawka leków może się zwiększyć do 50%. Powiększenie to czasami jest wymagane już w pierwszym trymestrze.
  • W czasie ciąży dawkowanie jest dynamiczne i powinno być ściśle kontrolowane poprzez regularne badanie krwi. Wraz z rozwojem ciąży wymagane mogą być wyższe dawki hormonalne.

Dozowanie zamienników hormonalnych w trakcie ciąży, a także po niej, powinno być dokładnie monitorowane za pomocą wartości hormonu tyreotropowego (TSH) we krwi. Zakresy laboratoryjne dla prawidłowego TSH są dość szerokie. W przypadku kobiet z niedoczynnością tarczycy, która występowała przed zapłodnieniem, powrót do podawania poprzedniej dawki następuje w ciągu kilku tygodni lub miesięcy po porodzie.

Należy podkreślić, iż informacje zawarte w niniejszym artykule to jedynie wskazówki. Podejmowanie wszelkich decyzji w przypadku ciężarnych z niedoczynnością tarczycy powinno być rozpatrywane po konsultacji z wykwalifikowanym lekarzem. Korzyści z odpowiedniego leczenia dotyczą nie tylko kobiet, lecz przede wszytkim ich dzieci.

Niedoczynność tarczycy a ciąża – leczenie, powikłania, badania
5 (100%) 5 votes
Może ci się spodobać również