Tomografia komputerowa – zastosowanie, bezpieczeństwo badania oraz inne informacje

Tomografia komputerowa to obecnie zdecydowanie najskuteczniejsza metoda pozwalająca na bezinwazyjny wgląd wewnątrz ludzkiego ciała. Szacuje się, że dokładność badania tomografem komputerowym jest, w zależności od jakości sprzętu a także rozdzielczości obrazu, od kilkudziesięciu do nawet kilkuset razy większa, niż ma to miejsce w przypadku innych bezinwazyjnych metod obrazowania, takich jak na przykład badanie usg lub zdjęcie aparatem rentgenowskim. Co warto wiedzieć o tej metodzie badania?

I czy tomografia komputerowa oprócz swoich niewątpliwych zalet, w postaci bardzo wysokiej dokładności, posiada również jakieś istotne wady? Przyjrzyjmy się tej kwestii nieco bliżej i postarajmy się udzielić możliwie jak najbardziej wyczerpujących odpowiedzi na powyższe pytania.

Tomografia komputerowa: najważniejsze informacje

Tomografia komputerowa(z angielskiego computed tomography) to jedna z nowszych metod badawczych, która zresztą nadal jest rozwijana. Bazą lub też podstawową dla rozwinięcia się tej metody badawczej było oczywiście obrazowanie przy pomocy zdjęć rtg.

W porównaniu jednak ze zwykłym zdjęciem rentgenowskim tomografia komputerowa cechuje się jednak nieporównywalnie większą dokładnością. Dzięki temu stosowanie tej metody badawczej przynosi wymierne rezultaty w tym przypadkach, w których dokładność zwykłego aparatu rentgenowskiego lub też badania usg okazuje się niewystarczająca.

Pojawienie się tomografii komputerowej dosłownie zrewolucjonizowało proces wykrywania wielu ciężkich chorób, by wymienić tutaj chociażby takie przypadki, jak nowotwory płuc czy guzy mózgu.

Tomografia komputerowa: zastosowanie

Badanie tomografem komputerowym stosuje się w diagnostyce oraz przebiegu leczenia wielu rozmaitych chorób oraz schorzeń. Wśród sytuacji, w jakich standardowo wykonywana jest tomografia komputerowa, należy wymienić przede wszystkim takie przypadki, jak:

  • Podejrzenie krwawienia śródczaszkowego
  • Urazy głowy z utratą przytomności
  • Podejrzenia guza mózgu
  • Podejrzenie choroby nowotworowej płuc lub opłucnej
  • Poważne zaburzenia czynności nerek
  • Choroby nowotworowe układy rodnego u kobiet lub gruczołu krokowego u mężczyzn

Oczywiście, wymienione powyżej przypadki standardowego zastosowania tomografii komputerowej to tylko kilka wybranych przykładów. W rzeczywistości dokładne, pełne wyliczenie wszystkich przypadków i sytuacji, w których korzysta się z takiej metody diagnostycznej, jak szeroko rozumiana tomografia komputerowa, mogłoby zająć kilka stron.

Istotną cechą badania przy pomocy tomografu komputerowego jest fakt, że wykonuje się je tylko wówczas, gdy naprawdę zachodzi taka potrzeba. Co to oznacza i dlaczego nie wykonuje się tomografii zamiast zwykłych badań rtg lub usg, skoro cechuje się ona znacznie większą dokładnością? Odpowiedzią jest ilość promieniowania jonizującego, jaką przyjmuja tkanki pacjenta w trakcie badania tomografem. Jest ona wielokrotnie większa niż na przykład w przypadku zdjęcia rtg a tym bardziej badania usg(w przypadku badania usg nie używa się promieniowania jonizującego). Z tego powodu, w takich przypadkach, jak na przykład złamania kości, potrzeba zobrazowania struktury żołądka, wątroby lub nerek itd, używa się badania aparatem rentgenowskim lub wykonuje się badania usg.

Czy tomografia komputerowa jest badaniem całkowicie bezpiecznym?

Odpowiedź na powyższe pytanie brzmi niestety: nie. Tomografia komputerowa wiąże się z bardzo dużą ekspozycją organizmu poddawanego badaniu pacjenta na promieniowanie jonizujące. W zależności, od obszaru ciała jaki ma zostać zobrazowany przy użyciu tomografu oraz rozdzielczości badania jednorazowa ekspozycja na promieniowania jonizujące może wynosić od kilkudziesięciokrotności do kilkusetkrotności dawki promieniowania, jaką w ciągu doby otrzymujemy od tła naturalnego.

Z tego powodu, tomografii komputerowej nie wykonuje się u kobiet w ciąży lub też będących w drugiej połowie cyklu miesiączkowego. Zasadniczo też unika się wykonywania badania tomograficznego u osób poniżej 20 roku życia, ponieważ w tym wieku odporność tkanek na promieniowanie jonizująca jest niższa, niż w wieku dorosłym, co oznacza większe ryzyko wystąpienia negatywnych konsekwencji badania. Negatywne skutki tomografii komputerowej mogą się pojawić do 5 lat od momentu wykonania badania.

Warto mieć świadomość, że podczas badania, jakim jest tomografia komputerowa, dochodzi do istotnego napromieniowania tkanek, co w niektórych przypadkach skutkuje na przykład rozwojem procesu nowotworowego. Zdarza się to bardzo rzadko, jednak takie ryzyko istnieje. Zbyt częste wykonywania badania przy użyciu tomografu komputerowego wiąże się również ze zwiększonym ryzykiem występowania nowotworów krwii oraz nowotworów układu kostnego. Czy oznacza to, że należy obawiać się badania tomografem? Niekoniecznie. Przy odrobinie wysiłku można bowiem znacząco zmninalizować ryzyko wystąpienia skutków ubocznych.

Tomografia komputerowa a skutki uboczne

Jak wspominano, badanie tomograficzne może powodować negatywne konsekwencje zdrowotne, włącznie z chorobami o charakterze nowotworowym. Warto pamiętać, że ryzyko wystąpienia owych efektów ubocznych, z jakim wiąże się tomografia komputerowa, w decydującej mierze zależy od dawki promieniowania, jaką organizm pacjenta otrzyma podczas badania tomografem. Wspominaliśmy, że dawka promieniowania zależy od obszaru ciała, który ma zostać poddany obrazowaniu(na przykład w przypadku tomografii klatki piersiowej dawka jest znacznie większa, niż w przypadku tomografii głowy) a także od rozdzielczości obrazu, jaki ma zostać uzyskany(im większa rozdzielczość, czyli dokładność badania, tym większa dawka promienowania jonizującego).

Jest jednak jeszcze jeden istotny czynnik, od którego w bardzo dużej mierze zależy dawka promieniowania, jaką podczas badania przyjmie organizm pacjenta. Tym czynnikiem jest oczywiście rodzaj sprzętu, przy użyciu którego zostanie wykonane badanie. Warto zdawać sobie sprawę, że w przypadku najnowocześniejszych tomografów dawka promieniowania jest nawet kilka razy mniejsza, niż w przypadku starego, nadmiernie ekploatowanego sprzętu do badań tomograficznych, z którego niestety nadal się korzysta w wielu polskich przypadkach.

Jeżeli więc już musimy wykonać badanie tomograficzne, warto poświęcić te kilkaset złotych i zrobić je prywatnie w jakiejś renomowanej klinice, która dysponuje nowoczesnym i prawidłowo użytkowany sprzętem TK.

Tomografia komputerowa – zastosowanie, bezpieczeństwo badania oraz inne informacje
5 (100%) 5 votes
Może ci się spodobać również