Subkliniczna nadczynność tarczycy – przyczyny, objawy, leczenie, diagnoza, dieta

Subkliniczna (także utajona lub podkliniczna) nadczynność tarczycy to stan zdrowia, w którym pacjent dotknięty jest dolegliwością gruczołu tarczowego, niemniej jednak nie odczuwa on towarzyszących jej objawów. Nie oznacza to rzecz jasna, że symptomy w ogóle one nie występują, lecz są po prostu zbyt delikatne, aby przykuć uwagę chorego. Subkliniczna nadczynność tarczycy jest bardzo niebezpieczna, gdyż w wielu przypadkach żyje się z nią nieświadomie – i to przez całe lata. W tym czasie czyni ona w organizmie szkody, które dają o sobie znać dużo później.

Przyczyny subklinicznej nadczynności tarczycy

Subkliniczną nadczynność tarczycy można zdefiniować jako grupę nadczynności endogennych, czyli będących wynikiem działania czynników wewnętrznych. Dolegliwość ta bardzo często powodowana jest autoimmunologicznym lub podostrym zapaleniem tarczycy, a także chorobą Gravesa-Basedowa. Wśród potencjalnych przyczyn leży także stosowanie zbyt dużych dawek sztucznych hormonów tarczycowych. Wówczas mówimy o chorobie egzogennej, czyli powstałej na wskutek działania czynników zewnętrznych.

Subkliniczna nadczynność tarczycy – objawy

Subkliniczna nadczynność tarczycy sama w sobie zakłada brak wyraźnych objawów. Nie oznacza to jednak, iż one nie istnieją, a wręcz przeciwnie – symptomy występują w każdym przypadku, mimo że są delikatne. Wśród nich wymienia się dolegliwości takie jak:

  • tachykardia (przyspieszenie bicia serca do więcej niż 100 uderzeń na minutę);
  • migotanie przedsionków;
  • łamliwość kości;
  • osłabienie mięśni,
  • pobudzenie psychomotoryczne.

Ponadto pewne badania sugerują, jakoby osoby po 55. roku życia cierpiące na subkliniczną nadczynność tarczycy, które posiadają stężenie TSH na poziomie 0,4 mj/l były bardziej narażone na demencję oraz chorobę Alzheimera. Z kolei u badanych z tej samej grupy, lecz po 60. roku życia stwierdza się większą umieralność na dolegliwości sercowo-naczyniowe.

Leczenie subklinicznej nadczynności tarczycy

Celem leczenia utajonej nadczynności tarczycy jest:

  • zapobiegnięcie przed rozwojem choroby,
  • zapobiegnięcie przed przejściem nadczynności tarczycy w stan jawny,
  • zapobiegnięcie przed rozwojem dolegliwości towarzyszących, takich jak problemy sercowo-naczyniowe lub choroby układu kostnego.

W wielu przypadkach lekarz nie zaleca żadnych środków farmakologicznych. Nadczynność tarczycy w łagodnej formie z reguły nie wymaga klasycznego leczenia. Oczywiście zaleca się, aby pacjent poczynił pewne zmiany w stylu życia oraz diecie, co z pewnością przyczyni się do złagodzenia objawów choroby w przyszłości. Poza tym osoba, u której stwierdzono subkliniczną nadczynność tarczycy, powinna być regularnie kontrolowana przez lekarza.

W wielu sytuacjach podejmuje się jednak leczenie farmakologiczne. Stosuje się je głównie u osób po 65. roku życia. Sprawdza się ono także w przypadku młodszych pacjentów, u których stwierdza się poważne choroby serca lub osteoporozę. Środki farmakologiczne oraz sposób ich stosowania określa lekarz prowadzący. Ścisłe stosowanie się do jego wskazówek w czasie terapii jest konieczne w celu utrzymania skuteczności leczenia.

Subkliniczna nadczynność tarczycy – diagnoza

Subkliniczną nadczynność tarczycy charakteryzuje niskie stężenie hormonu o nazwie TSH. Dlaczego tak się dzieje? Gruczoł tarczowy produkuje dwa bardzo ważne hormony o nazwach T3 oraz T4. Organem nadrzędnym dla tarczycy jest jednak przysadka mózgowa. Gruczoł ten z kolei wytwarza hormon nazywany w skrócie TSH. Kiedy tarczyca jest w stanie nadczynności, produkuje ona zbyt wiele T3 oraz T4. Wówczas naturalną reakcją przysadki mózgowej jest ograniczenie produkcji TSH. Widoczne jest to na badaniach klinicznych wykonywanych osobom, u których podejrzewa się wystąpienie zaburzeń w pracy tarczycy. Obniżony wskaźnik TSH powinien zaalarmować lekarza o nadczynności gruczołu tarczowego. Jeżeli dolegliwość przebiega bezobjawowo, mówimy o nadczynności subklinicznej.

W celu dokładnej identyfikacji choroby należy przeprowadzić dwa badania o zgodnych wynikach. Z reguły odbywają się one w kilkutygodniowym odstępie. Poza tym warto pamiętać, iż sam w sobie obniżony wskaźnik TSH nie jest równoznaczny z istnieniem subklinicznej nadczynności tarczycy, niemniej jednak należy traktować go jako bardzo silną sugestię. Badania potwierdzające dolegliwość powinny wykazać także obecność tyroksyny wolnej (fT4) oraz trijodotyroniny wolnej (fT3) w normie. Dodatkowo czasami stwierdza się obniżenie poziomu cholesterolu, a także wzrost produkcji globuliny oraz enzymów wątrobowych i mięśniowych.

Dieta przy subklinicznej nadczynności tarczycy

W przypadku subklinicznej nadczynności tarczycy zaleca się taką samą dietę, jak w klasycznej, jawnej odmianie tej choroby. Rzecz jasna stworzenie konkretnego jadłospisu to zadanie dla wykwalifikowanego dietetyka. Układanie planu żywieniowego na własną rękę lub przez osobę do tego nieupoważnioną mogłoby skończyć się fatalnie dla zdrowia.

Jeśli cierpisz na subkliniczną nadczynność tarczycy i chciałbyś poczynić pewne zmiany w swojej diecie, weź pod uwagę kilka następujących zasad:

  • Dostarczaj duże ilości witaminy A. Znajdziesz ją w marchewkach, papryce, pomidorach, morelach, brokułach oraz brzoskwiniach. Witamina A odpowiedzialna jest za pracę tarczycy, dlatego tak ważne jest, aby przyjmować ją w wraz z pożywieniem.
  • Zaopatruj się w witaminę C.  Istnieje wiele cennych naturalnych źródeł tego związku. Witaminę C znajdziesz w pietruszce, brokułach, papryce, szpinaku, kiwi, truskawkach, czy też pomarańczach.
  • Spożywaj witaminę B1. Znajdziesz ją w przetworach mlecznych oraz samym mleku, rybach, jajach, czy też produktach zbożowych.
  • Jedz lekkie i gotowane posiłki.
  • Ogranicz niezdrowe tłuszcze.
  • Zwiększ podaż białka. Dobrymi źródłami białka są chude ryby, chude mięso, przetwory mięsne oraz jajka.
  • Zrezygnuj ze ‘śmieciowego jedzenia’.
  • Unikaj tak zwanych ‘pustych kalorii’, takich jak słodycze. Zaspokajają one zapotrzebowanie kaloryczne, niemniej jednak robią nie niosą ze sobą praktycznie żadnych wartości odżywczych.
  • Nie pij herbaty oraz kawy.
  • Odstaw używki.
  • Pij dużo czystej wody.
Może ci się spodobać również

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.