Rukola – witaminy, uprawa, właściwości i przeciwswskazania

Rukola, która nazwana jest czasem także rokiettą siewną, to liściasta, zielona roślina należąca do rodziny kapustowatych, jest więc spokrewniona m.in. z brokułami, kalafiorem oraz jarmużem. W warunkach naturalnych rośnie głównie w pobliżu basenu Morza Śródziemnego, nad Morzem Czarnym oraz w niektórych rejonach Afryki i Azji. Z rukolą spotkał się z całą pewnością każdy, kto uwielbia kuchnie śródziemnomorską, coraz częściej jednak gości na naszych stołach również w innych wariantach. Smak tej rośliny jest bardzo charakterystyczny, ostry, przez wielu naprawdę uwielbiany i ceniony. Rukola jednak warta jest naszej uwagi również ze względu na swoje zdrowotne właściwości. Ale właściwie co takiego kryje się w tych niepozornych liściach? Czy rukolę możemy skutecznie uprawiać sami? Z czym smakuje najlepiej i czy może nam zaszkodzić? Przekonajmy się.

Jakie witaminy i składniki mineralne zawiera rukola?

Poza tym, że rukola może bez wątpienia znacznie wzbogacać nasze potrawy o walory smakowe, jest także niezwykle obfita w wiele potrzebnych naszemu organizmowi składników, takich, jak:

Tak długa lista wygląda imponująco, zwłaszcza jak na zwykłe, zielone listki, ale co w praktyce to oznacza? Co może nam przynieść spożywanie rukoli?

Jakie właściwości ma rukola?

Jedną z najważniejszych korzyści, które może przynieść regularne spożywanie rukoli, bez wątpienia są jej właściwości antynowotworowe. Roślina ta bogata jest glukozynolany, które przetworzone zostają w naszym organizmie na izotiocyjaniany – związek odpowiedzialny za usuwanie komórek narażonych na mutację. Jak wykazały wyniki badań, także sulforafan zawarty w rukoli, ma zbawienny wpływ na hamowanie niektórych nowotworów, w tym np. raka przełyku oraz raka trzustki, a także czerniaka. Wysoka zawartość witaminy K oraz obecność wapnia w roślinie pomaga utrzymywać kości w dobrym stanie, chroniąc je przed złamaniami. Rukola jest także bogata w żelazo, może więc zapobiegać, a także przeciwdziałać anemii. Polecana jest także osobom na dietach wegańskich i wegetariańskich, którym często brakuje tego składnika. Potas zawarty w roślinie ma natomiast dobroczynny wpływ na układ krwionośny. Jest on również odpowiedzialny za wytwarzanie większej ilości insuliny, dlatego rukolę powinny spożywać także osoby chore na cukrzycę.

Dzięki witaminie C rukola może nie tylko poprawić naszą odporność, ale także zadziała zbawiennie na zdrowie i wygląd naszej skóry. A to jeszcze nie wszystko! Dzięki spożywaniu rukoli zmniejszamy ryzyko wystąpienia zaćmy i innych chorób oczu. Co istotne, roślina ta zawiera dużo błonnika i mało kalorii, a co za tym idzie, będzie świetnym wsparciem w odchudzaniu. Ponadto, rukolę pochwalić można też za wysoką zawartość aminokwasów, co oznacza, że wykazuje ona działanie bakteriobójcze.

Uprawa rukoli

Czy ta śródziemnomorska roślina może być uprawiana w naszych warunkach klimatycznych? Okazuje się, że owszem, może i wcale nie jest to trudne. Mimo, że w warunkach naturalnych rośnie daleko, w cieplejszych rejonach świata, w Polsce można ją uprawiać bez obaw. Rukola, nie dość, że zdrowa, należy do roślin mało wymagających i powinien poradzić z nią sobie praktycznie każdy. Warto więc rozpatrzeć ją jako kandydatkę do uprawy w warunkach domowych, zwłaszcza kiedy przepadamy za jej charakterystycznym smakiem.

Uprawa rukoli w ogródku

Najlepsze stanowisko dla rukoli będzie lekko zacienione, ale także ciepłe i żyzne. Gleba powinna być przepuszczalna i mieć odczyn obojętny albo bliski obojętnemu. Bardzo ważne jest, by zapewnić rukoli odpowiednią ilość wody i cienia, zwłaszcza w upalne dni, ponieważ podczas suszy jej liście mogą znacznie gorzknieć. W celu uniknięcia konieczności przerywki, warto posiać ją od razu w odstępach co 6 centymetrów.

Rukoli nie należy uprawiać w miejscu, gdzie wcześniej rosły inne rośliny z rodziny kapustowatych, aby zapobiec szkodnikom i chorobom, na które może być narażona. Z uwagi na krótki okres wegetacji, rukola świetnie nadaje się do siania jako przedplon lub poplon – od maja do września. Można ją posiać także później, w październiku, aby wyrosła na wiosnę, należy jednak wówczas pamiętać o tym, żeby w okresie największych mrozów przykryć je przepuszczalnym, ale chroniącym przed niską temperaturą materiałem. Rukolę, ze względu na jej wymiary, można sadzić pomiędzy innymi warzywami.

Uprawa rukoli w doniczce

Rukola świetnie nadaje się do uprawy domowej, będzie więc idealna dla miłośników ekologicznej żywności, którzy nie posiadają własnego ogródka. Już nawet po dwóch tygodniach od posiania można cieszyć się świeżymi listkami, które urozmaicą nasze potrawy. Rukolę należy siać do ziemi uniwersalnej i pamiętać o regularnym podlewaniu. Najlepiej będzie czuła się na balkonie, ale także na parapecie powinna sobie dobrze poradzić.

Rukola – z czym to jeść?

Kiedy już zerwiemy pierwsze listki wyhodowanej przez nas rośliny, a także wtedy, kiedy po prostu przyniesiemy ją ze sobą ze sklepu wraz z innymi zakupami, pojawia się pytanie – do czego wykorzystać rukolę? Warzywo to sprawdza się doskonale zarówno na surowo, ugotowane, jak i podsmażone. Najczęściej używana jest jako składnik sałatek, ale można dodawać ją do zupełnie innych potraw – makaronów, sosów, jako składnik farszu do zapiekanek, a także do kanapek, jako zdrowszy zamiennik klasycznej zielonej sałaty. Często dodawana jest do różnych koktajli, a także jako aromatyczny dodatek do twarogu.

Świetnie nada się oczywiście jako składnik w potrawach ze swojej rodzimej, śródziemnomorskiej kuchni. Coraz częściej można spotkać się nawet z pizzą, w której skład wchodzi rukola. Pasuje do różnych rodzajów sera, mięs, pomidorów, ogórków i wielu innych, dzięki czemu może stanowić naprawdę uniwersalny dodatek. Można z niej zrobić także pesto, zastępując klasyczną w tej kwestii bazylię. Warto też poeksperymentować i zastanowić się, do których potraw mógłby pasować jej charakterystyczny, ostry smak. Z całą pewnością warto wzbogacać nasze dania o jej obecność. Pamiętajmy jednak, żeby spożyć ją jak najszybciej po zebraniu lub zakupie. Rukolę należy przechowywać w lodówce najwyżej kilka dni.

Jakie są przeciwwskazania w spożywaniu rukoli?

W niektórych przypadkach nawet najzdrowsza roślina może nam zaszkodzić. Tak właśnie jest też z rukolą. Należy unikać jej spożywania przy nadwrażliwości żołądka, ponieważ zawartość Sulforafanu może być przyczyną wzdęć i skurczów brzucha. Również jeśli przyjmujemy leki rozrzedzające krew, lepiej nie jeść rukoli, ponieważ zawarta w niej witamina K ma odwrotne działanie, co w efekcie może prowadzić do zakrzepów. Należy jej unikać także przy kamieniach nerkowych, ponieważ jest bogata w kwas szczawiowy, który w dużych ilościach sprzyja ich powstawaniu. Istnieje także prawdopodobieństwo bycia uczulonym na rukolę. Wciąż jest też wiele osób, które zwyczajnie nie mogą się przekonać do jej smaku, jednak ze względu na jej właściwości, na pewno warto chociaż próbować się z nią zaprzyjaźnić.

Może ci się spodobać również

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.