Rak niezróżnicowany tarczycy – przyczyny, objawy, leczenie oraz diagnostyka

Nowotwory tarczycy należą do zmian rozrostowych występujących stosunkowo rzadko. Na podstawie danych z Krajowe Rejestru Nowotworów na rok 2010, raki tarczycy stanowią 2,5% wszystkich nowotworów u kobiet oraz 0,5% u mężczyzn. Stanowi to po prawdzie nieznaczny procent, ale nie na tyle mały, żeby móc go pominąć.

Rak tarczycy – nie jedna, a wiele chorób.

Na podstawie klasyfikacji histopatologicznej raki tarczycy zostały podzielone na kilka podtypów. Niesie to za sobą kilka bardzo ważnych implikacji klinicznych – różne raki mają różną dynamikę wzrostu, często odmienne formy leczenie i co bardzo ważne różne rokowanie.

  • Rak brodawkowaty – stanowiący większość przypadków (około 90%) i wywodzący się z komórek pęcherzykowych tarczycy
  • Rak pęcherzykowaty – dużo rzadszy (kilka procent), wywodzący się również z komórek pęcherzykowych.
  • Rak rdzeniasty – stosunkowo rzadki (około 8%), wywodzący się z komórek C.
  • Rak anaplastyczny (niezróżnicowany) – najrzadszy, wywodzący się zarówno z komórek C, jak i komórek pęcherzykowych. Obarczony najgorszym rokowaniem.

Każdy z wymieniony podtypów stanowi odrębną chorobę. My w naszym artykule, bardziej szczegółowo zajmiemy się tylko jednym z nich – rakiem anaplastycznym.

Rak anaplastyczny tarczycy – przyczyny.

W przypadku tego podtypu raka, ze względu na jego rzadkie występowanie, nie wytypowano żadnych swoistych czynników ryzyka. Jedyne, jakie znamy, są tożsame z tymi, które predysponują do całej grupy nowotworów tarczycy.

  • Płeć – raki tarczycy, w tym rak anaplastyczny częściej występują u kobiet. Mężczyźni, średnio chorują 5 razy rzadziej.
  • Promieniowanie jonizujące – szczególnie kiedy narażenie na nie miało miejsce w okresie dzieciństwa.
  • Nadmierna lub zbyt mała podaż jodu – oba stany zwiększają pośrednio ryzyku nowotworów tarczycy.
  • Czynniki genetyczne – nie odgrywają w raku anaplastycznym dużej roli.
  • Wiek – raki anaplastyczne najczęściej rozwijają się u pacjentów starszych.

Rak anaplastyczny tarczycy – objawy

Na wstępie należy zaznaczyć, że ciężko mówić o jakichkolwiek swoistych objawach dla raka anaplastycznego tarczycy. Większość z nich jest taka jak w przypadku innych nowotworów tego gruczołu. Nie oznacza to jednak, że stany te niczym się od siebie nie różnią – decydująca bowiem jest dynamika całego procesu. W przypadku raka anaplastycznego, najwyższa z całej grupy.

Chcąc jednak prześledzić dokładną symptomatologię tej choroby, należy wymienić następujące objawy:

  • Wyczuwalny palpacyjnie lub zauważony podczas badań obrazowy guzek w tarczycy.
  • Powiększenie szyjnych węzłów chłonnych, ból szyi, chrypka oraz problemy z oddychaniem – objawy miejscowego zaawansowania, niekorzystne rokowniczo.
  • Objawy przerzutów do innych narządów (głównie wątroby) – objaw znacznego ogólnego zaawansowania i braku operacyjności zmiany.

Najczęściej, pierwszym pojawiającym się objawem są powiększone węzły chłonne i bardzo szybko zwiększający swoje rozmiary guzek na szyi. Dalsza progresja choroby prowadzi do wystąpienia objawów uciskowych – chrypka, utrudnione połykanie oraz problemy z oddychaniem. Pacjenci, często w dramatycznych okoliczność giną z powodu uduszenia.

Rak anaplastyczny – rozpoznanie

Jedynym pewnym sposobem rozpoznania tej choroby jest badania histopatologiczne. Daję ono bliską stu procent pewność postawionej diagnozy. Wszystkie inne badania mają charakter pomocniczy. Służą bardziej określeniu miejscowego i ogólnego stopnia zaawansowania zmian, niźli postawieniu diagnozy. Spośród nich, najczęściej w praktyce wykorzystuje się badanie USG szyi oraz tomografię komputerową.

Rak anaplastyczny – leczenie

Ze względu na bardzo szybką progresję zmian i dużą agresywność nowotworu, najczęściej rozpoznawany jest już w stadium nieoperacyjnym. Dodatkowo w związku ze swoim brakiem jodochwytności nieskutecznie również jest leczenie radiojodem. Jedyną formą terapii w tych przypadkach pozostaje paliatywna radio lub chemioterapia. Skuteczność tych form leczenie w wydłużeniu życia pacjenta jest znikoma. Nakierowane są one wyłącznie na poprawienie jego komfortu.

W przypadku wczesnego rozpoznania, gdy zmiany są małe i brak jest rozsiewu choroby, możliwe jest wycięcie guza. Jest to najskuteczniejsza możliwa do przeprowadzenia forma terapii. Po operacji nie prowadzi się dalszego postępowania uzupełniającego. Jedyne, o czym pacjenci muszą pamiętać to suplementacja hormonów i regularna kontrola onkologiczna.

Rak anaplastyczny – rokowanie

Niezróżnicowane raki tarczycy charakteryzują się najgorszym rokowaniem spośród wszystkich nowotworów tego gruczołu. Wynika to po części z bardzo agresywnego wzrostu i późnego rozpoznawania choroby. W najcięższych przypadkach zgon następuje już po upływie około 6-12 miesięcy od rozpoznania, niezależnie od podjętej formy terapii. Jego przyczyną jest najczęściej uduszenie wynikające ze znacznego ucisku guza na tchawice.

Źródła:

 

  • Interna Szczeklika 2016 – Piotr Gajewski, Andrzej Szczeklik.
  • Onkologia. Podręcznik dla studentów i lekarzy – Kordek.

 

Może ci się spodobać również

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.