Rak brodawkowaty tarczycy – przyczyny, objawy, leczenie

Rak brodawkowaty jest jednym z najczęściej występujących nowotworów złośliwych gruczołu tarczowego. Charakteryzuje się najłagodniejszą postacią, rozwija się stosunkowo wolno. Nowotwór ten częściej dotyka kobiet niż mężczyzn, a zachorowalność wrasta wraz z wiekiem i zwykle diagnozowany jest u osób w przedziale od 30 do 50 lat.

Rak brodawkowaty – przyczyny

Tarczyca to organ, który jest odpowiedzialny za produkcję hormonów tyroskyny i trójjodotyroniny. Dzięki niej jesteśmy w stanie rozpoznać różne choroby a w tym raka tarczycy. Nadal trudno stwierdzić dlaczego rak rozwija się u danej osoby, ale ryzyko zachorowania na ten nowotwór może dotknąć każdego z nas. Ilość jodu w diecie oraz otaczającym środowisku odgrywa bardzo ważną rolę w rozwoju raka brodawkowatego tarczycy, bowiem jego niedobór powoduje częstsze powstawanie tego nowotworu. Do przyczyn możemy zaliczyć również przebyte w okresie dzieciństwa nadmierne promieniowanie jonizujące oraz czynniki dziedziczne. Nowotwór wykazuje zależność od hormonu tyreotropowego, wydzielanego przez przysadkę mózgową (TSH) powodując nadmierną stymulację tarczycy.

Rak brodawkowaty – objawy

Rak tarczycy może przyjmować postać bezobjawową lub raka utajonego, który jest wykrywany podczas badania usuniętego gruczołu. W pierwszym stadium choroby nie daje żadnych objawów, natomiast nowotwór rozwija się przez naczynia chłonne, działając wieloogniskowo powodując przerzuty i zajmując węzły chłonne szyi, w okolicy mostka, obojczyków. Występuje wtedy w postaci bezbolesnego guzka tarczycy na przedniej stronie szyi. Przerzuty do innych organów są niezwykle rzadko spotykane, głównie umiejscowione są w płucach. Sporadycznie natomiast do objawów możemy zaliczyć dolegliwości bólowe, kłopoty z bólem gardła, problemy z oddychaniem, połykaniem przyjmowanego pokarmu. W przypadku zaawansowanego fazy przebiegu choroby występuje obustronne powiększenie obwodu szyi oraz dysfonia, czyli zaburzenie i osłabienie głosu. Rak brodawkowaty o średnicy mniejszej niż 1 cm jest uznawany jako mikrorak tarczycy. Rak najczęściej rozwija się na podłożu wcześniej usuniętego wola, dlatego też połowa wszystkich rozpoznań jest wykrywana podczas pooperacyjnego badania histopatologicznego. Należy zwrócić szczególną uwagę na znaczne powiększenie węzłów chłonnych w obrębie szyi przy wolu guzkowatym, może to wskazywać na rozwój innego rodzaju raka tj. pęcherzykowatego lub rdzeniastego. W przypadku nieleczonego raka tarczycy istnieje możliwości przyśpieszenia jego wzrostu oraz przekształceniu w postać niskozróżnicowaną.

Dieta

Dietę przy raku brodawkowatym powinien ustalić lekarz, która będzie dobrana do indywidualnego stanu zdrowia, trybu życia, na podstawie aktualnych wyników badań oraz toku leczenia pacjenta. Należy unikać produktów, które zawierają w sobie duże ilości fosforanów tj. przyjąć dietę ubogofosforanową oraz przyjmować odpowiednie dawki jodu.

Leczenie

Rokowania w przypadku raka brodawkowatego są dobre, ale należy podjąć odpowiednie leczenie, co znaczenie wpłynie na przeżywalność pacjentów. Im wcześniejsze stadium nowotworowe tym większe szanse na wyleczenie. Każdy guz, który klasyfikuje się jako złośliwy, albo jedynie podejrzewa się o złośliwość wymaga leczenia operacyjnego. Zabiegi takie wykonuje się w wyspecjalizowanych ośrodkach onkologicznych. Rozpoznanie raka może być trudne w związku z występowaniem podobnych komórek raka z prawidłowymi komórkami tarczycy. Podczas badania histopatologicznego, czyli operacji tarczycy pobierana jest tkanka i daje to najpewniejsze rozpoznanie. W przypadku chirurgicznego leczenia raka tarczycy wykonuje się całkowite wycięcie tarczycy lub płata oraz operacje uzupełniające po operacji pierwotnej taka tarczycy. Do ważnych podstawowych badań należy zaliczyć:

  1. badanie ultrasonograficzne tarczycy jest to bezinwazyjne badanie, podczas którego lekarz analizuje oba płaty tarczycy pod względem ich wielkości, położenia, kształtu, występowania guzków, woli. Badanie daje możliwość potwierdzenia występowania zmian ogniskowych, które wymagają interwencji chirurgicznej oraz pomocne jest w diagnozie choroby Hashimoto.
  2. biobsję aspiracyjną cienkoigłową pod kontrolą ultrasonografii, polega na pobieraniu materiału komórkowego za pomocą cienkiej igły pod kontrolą badania obrazowego tj. ultrasonografii, tomografii komputerowej oraz scyntografii, Stosowana jest w przypadku rozpoznania niewyczuwalnych guzów
  3. scyntygrafię tarczycy z użyciem jodu-131 oraz izotopu technetu-99m (Tc-99m) badanie to wykorzystywana jest do diagnostyki i leczenia między innymi zapalenia gruczołu tarczowego, woli guzowatych, nadczynności tarczycy oraz kwalifikacji do leczenia nadczynności tarczycy z użyciem jodu-131.

Po zabiegu chirurgicznym stosowana jest tyroksyna, aby zapobiec powrotowi niedoczynności tarczycy. Mikrorak tarczycy, czyli rak o średnicy ogniskowej mniejszej niż 1 cm wymaga regularnej kontroli ultrasonograficznej (USG) oraz okresowego monitorowania stężenia tyreoglobuliny (Tg)

Opracowano na podstawie:

1.Deptała A., Onkologia w praktyce, Biblioteka Lekarza Rodzinnego, Tom 18, Wyd. PZWL, 2015

2. Krzakowski M., Potemski P., Warzocha K., Wysocki P., Onkologia Kliniczna, Tom II, Gdańsk, 2015

3. Pawlicki M., Legutko J., Zarys diagnostyki nowotworów złośliwych oraz opieki w trakcie i po leczeniu onkologicznym, Wyd. Alfa-Medica Press,2013,

4. Śniadecki, M., Kryteria rozpoznawania i wczesne objawy chorób nowotworowych, Wyd. Via Medica, Gdańsk, 2015 5. Neumesiter B., pod red. Pietruczuk M., Diagnostyka laboratoryjna, Wyd. Urban & Partner, 2012

Może ci się spodobać również

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.