Kalendarz szczepień obowiązkowych i zalecanych. Jak zmniejszyć ryzyko NOPu po szczepieniu?

Dyskusje na temat szczepień od dłuższego czasu są praktycznie na porządku dziennym. Wiele osób sprzeciwia się obowiązku szczepienia dzieci, tłumacząc jakie skutki uboczne mają szczepienia oraz wymieniając jakie to składniki wchodzą w skład obecnie produkowanych szczepionek. Praktycznie wszystkie argumenty przeciwników szczepień nie znajdują potwierdzenia w badaniach naukowych, które są od lat prowadzone na temat szczepionek.

Prawo i kontrowersje

Faktem jest, że każda seria szczepionek przechodzi szereg kontroli mających na celu wychwycenie jakichkolwiek odstęp od normy bądź zbyt dużego czy niskiego stężenia substancji w nich zawartych. Dzięki temu skład szczepionek jest sprawdzony i w pełni bezpieczny, nawet dla najmłodszych. Szczepionki jak każde lekarstwo może nieść za sobą ryzyko wystąpienia skutków ubocznych – dlatego też rodzic oraz lekarz kierujący na szczepienie powinien przeprowadzić bardzo szerokie badanie przed podaniem każdej dawki szczepionki. Warto pamiętać, że niepodanie szczepionek może skutkować zapadnięciem dziecka na jedną z groźnych chorób, które są często opłakane w swoich skutkach i mogą prowadzić nawet do śmierci. Od momentu wprowadzenia obowiązkowych szczepień na terenie Polski oraz innych krajów, udało się w głównej mierze opanować rzuty poszczególnych chorób i tym samym zmniejszyć odsetek śmiertelnych przypadków z ich tytułu (np. krztusiec).

Obecnie, biorąc pod uwagę jak bardzo temat szczepień jest poruszany na łamach dyskusji publicznych i z tego względu, że wciąż zwiększa się ilość osób deklarujących chęć nieszczepienia swojego dziecka (co często wynika z braku dostatecznej wiedzy bądź błędnych przekonań) w Polsce planuje wprowadzić się system kar dla takich rodziców. Podobne praktyki są już obecne w wielu innych krajach Europy.

Kalendarz szczepień w Polsce

W Polsce szczepienia ochronne są realizowane zgodnie z obowiązującym w danym roku Programem Szczepień Ochronnych. Każdego roku wprowadzane są w nim niewielkie zmiany, dlatego też każdy rocznik posiada de facto inny kalendarz szczepień. Każdego roku wraz ze zmianą możliwości budżetu państwa oraz w celu lepszej ochrony zdrowia do kalendarza szczepień wprowadza się kolejne szczepienia – zazwyczaj przesuwając je z listy szczepień dodatkowych do listy szczepień obowiązkowych. Aktualną wersję wszyscy zainteresowani mogą znaleźć między innymi w komunikacie opublikowanym na stronie Głównego Inspektoratu Sanitarnego.
Program Szczepień Ochronnych obowiązujący w danym roku kalendarzowym określa przede wszystkim kwestie wieku w którym należy podać określoną szczepionkę oraz zakres szczepień. W Polsce obowiązuje podział na dwa rodzaje szczepień – obowiązkowe oraz zalecane.

Szczepienia obowiązkowe należą do szczepień bezpłatnych, finansowych ze środków państwa. Są realizowane w ramach powszechnego ubezpieczenia zdrowotnego. Szczepienia zalecane są już odpłatne i mogą być podane na specjalne życzenie rodzica. Wskazane są w celu zwiększenia zakresu ochrony dziecka bądź też zmniejszenia liczby standardowych szczepień (tak zwane szczepionki kilka w jednym). Szczepienia te wykupuje się na podstawie recepty wydanej przez lekarza pediatrę oraz podaje się w odpowiednim punkcie medycznym.

Szczepienia obowiązkowe i zalecane w 1 roku życia

Obowiązujący program szczepień ochronnych w 1 roku życia dziecka wyróżnia następujące rodzaje szczepień:

  • w pierwszej dobie życia dziecko ma podawane szczepienie przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu B (WZW-B),
  • w pierwszych trzech dobach bądź przed wypisaniem noworodka do domu, dziecku ma podane szczepienie przeciwko gruźlicy,
  • w 2 miesiącu życia – kolejne szczepienie przeciwko WZW-B oraz szczepienia przeciwko błonicy, tężcowi oraz krztuścowi (tak zwana szczepionka DTP) , a także szczepienia przeciwko Hib (pałeczka hemofilna typu B) – dodatkowo dla dzieci urodzonych po 1 stycznia 2017 podaje się szczepionkę przeciwko pneumokokom (PCV),
  • w 3-4 miesiącu życia – kolejne dawki szczepionek: DTP, Hib, PCV oraz szczepionka przeciwko polio (IPV),
  • w 5-6 miesiącu życia – kolejne dawki szczepionek: DTP, Hib, PCV oraz IPV,
  • w 7 miesiącu życia – kolejna dawka szczepionki przeciwko WZW-B.

W pierwszym roku życia dziecka do rodziców są skierowane propozycje takich szczepień dodatkowych, jak:

  • szczepienie przeciwko rotawirusom (od 6 do 24 tygodnia życia),
  • szczepienie przeciwko meningokokom (od 2 miesiąca życia),
  • szczepienie przeciwko grypie (od 6 miesiąca życia).

Szczepienia obowiązkowe i zalecane w 2 roku życia

Wśród szczepień obowiązkowych w drugim roku życia wyróżnia się:

  • 13-15 miesiąc życia – szczepionka przeciwko pneumokokom, szczepionka przeciwko odrze, śwince oraz różyczce (MMR),
  • 16-18 miesiąc życia – kolejna dawka szczepionki przeciwko DTP, Hib oraz IPV.

Dodatkowo dla dzieci, które uczęszczają do żłobków bądź innych instytucji opiekuńczych obowiązuje również szczepionka przeciwko ospie wietrznej.

Wśród szczepień zalecanych znajdują się takie szczepienia jak szczepienie przeciwko ospie wietrznej (o ile dziecko wcześniej nie było szczepione w ramach szczepienia obowiązkowego – najlepiej je wykonać pomiędzy 12-18 miesiącem życia dziecka), szczepionka przeciwko wirusowemu zapaleniu wątroby typu A (WZW-A) – można ją podać po skończeniu roku przez dziecko oraz szczepionka przeciwko zapaleniu mózgu, które jest przenoszone przez kleszcze.

Szczepienia obowiązkowe i zalecane dla starszych dzieci

Obowiązujący program szczepień dla dzieci starszych w wieku szkolnym wyróżnia takie szczepienia jak:

  • kolejna szczepionka przeciwko DTP (błonica, tężec, krztusiec) oraz kolejna szczepionka przeciwko polio w 6 roku życia dziecka,
  • powtórna dawka szczepionki przeciwko odrze, śwince i różyczce w 10 roku życia,
  • kolejna tzw. szczepionki bezkomórkowe (dTPA) przeciwko błonicy, tężcowi oraz krztuścowi w 14 roku życia,
  • szczepionka przeciwko tężcowi w 19 roku życia.

W okresie szkolnym wśród szczepionek dodatkowo płatnych i zalecanych znajduje się szczepienie przeciwko ludzkiego wirusowi brodawczaka (HPV), które można podać optymalnie w 11-13 roku życia.

Jak zmniejszyć ryzyko wystąpienia reakcji niepożądanej po szczepieniu?

Wszelkie skutki uboczne szczepionek określane są mianem zespołu NOP, czyli reakcji niepożądanej po szczepieniu. W większości przypadków skutków ubocznych szczepienia można uniknąć. Sprzyja temu przede wszystkim dokładna kwalifikacja dziecka do szczepienia, która jest dokonana każdorazowo przez lekarza pediatrę bądź zespół specjalistów (szczególnie w przypadku dzieci obciążonych chorobowo). Ocena ryzyka wystąpienia reakcji niepożądanych powinna opierać się przede wszystkim na dokładnym zbadaniu stanu zdrowotnego dziecka oraz dokładnym wywiadzie z rodzicami na temat funkcjonowania oraz jakości życia dziecka. Dlatego też każdy rodzic bądź opiekun, który wybiera się na szczepienie z dzieckiem powinien przygotować sobie odpowiedzi na pytania dotyczące między innymi chorób dziecka (obecnie lub w przeszłości), przyjmowanych leków, alergii pokarmowych i innych, zaburzeń ze strony układu nerwowego oraz już przyjętych przez dziecko szczepionek. Pozwoli to znacznie wyeliminować prawdopodobieństwo wystąpienia NOPu.

Kalendarz szczepień obowiązkowych i zalecanych. Jak zmniejszyć ryzyko NOPu po szczepieniu?
5 (100%) 5 votes
Może ci się spodobać również

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.