HCV: diagnostyka, leczenie i zapobieganie

HCV to obok pokrewnego mu HBV oraz długoletniego nadużywania alkoholu najczęstsza przyczyna marskości oraz nowotworów wątroby. Bardzo często nazywa się wirus hcv „cichym zabójcą” ponieważ zarówno zakażenie jak i przebieg choroby w przeważającej większości wypadków mają charakter utajony: ogromna większość osób będących nosicielami hvc dowiaduje się o tym albo przez przypadek(na przykład z okazji poszerzonych badań mających związek z jakąś inną, zdiagnozowaną chorobą) albo dopiero w momencie, gdy spustoszenie, jakie zostało uczynione w komórkach wątroby jest posunięte do tego stopnia, że pacjent trafia na ostry dyżur albo do przychodni hepatologicznej.

Wirus wirusowi nie równy

Niewątpliwie, hcv należy do najbardziej podstępnych a zarazem niebezpiecznych wirusów, jakie są znane współczesnej medycynie. Pod względem zarażalności przebija wirus HIV kilkadziesiąt razy. Również w odróżnieniu od HIV nie daje specyficznych objawów po zakażeniu a często nawet przez wiele lat noszenia wirusa w sobie. HCV jest również zdecydowanie bardziej zakaźny, niż pokrewny mu HBV, i w odróżnieniu od wirusa powodującego Wirusowe Zapalenie Wątroby typu B jak dotąd nie istnieje szczepionka, która chroniłaby przed infekcją wirusem hcv.

Co więc warto wiedzieć na temat tego niezwykle niebezpiecznego wirusa? W jaki sposób można uchronić się przed ewentualną infekcją oraz w jaki sposób można sprawdzić, czy jesteśmy nosicielami HCV? Przyjrzyjmy się tej kwestii nieco bliżej i postarajmy się udzielić odpowiedzi na powyższe pytania.

HCV: czym jest?

Wirus HCV powoduje Wirusowe Zapalenie Wątroby typu C. Jest to przewlekła infekcja zakaźna, która, jak już wspominano, w ogromnej większości przypadków postępuje w sposób całkowicie lub niemal całkowicie bezobjawowy. W praktyce oznacza to, że osoba będąca nosicielem wirusa powodującego Wirusowe Zapalenie Wątroby typu C może być nieświadoma tego faktu nawet przez kilkadziesiąt lat. Jednocześnie przez cały ten czas cząsteczki wirusa bezustannie atakują komórki wątroby, najczęściej prowadząc z czasem do postępującej niewydolności tego narządu, a w końcu do marskości wątroby lub pierwotnych nowotworów tego narządu.

Niestety, zarówno marskość wątroby jak i choroba nowotworowa tego narządu również dają o sobie znać dopiero w późnych, niekiedy zaś nawet bardzo późnych stadiach swojego rozwoju. Oznacza to, że niestety spora część osób będących nosicielami wirusa HCV trafia do lekarza specjalisty hepatologa dopiero w zaawansowanym stadium marskości wątroby, kiedy cofnięcie zmian, jakie zaszły w komórkach tego narządu jest już tak naprawdę nieodwracalne

HCV: w jaki sposób można się zarazić?

Niestety, spektrum możliwych dróg zakażenia w przypadku wirusa HCV jest naprawdę szerokie. Według lekarzy hepatologów wciąż najczęstszą przyczyną zarażeń wirusem powodującym Wirusowe Zapalenie Wątroby typu B są zabiegi medyczne, w tym zwłaszcza operacje, mniejsze zabiegi lub też zwykłe pobieranie krwi. Niestety, w Polsce nadal nie we wszystkich placówkach medycznych przestrzega się odpowiednich zasad bezpieczeństwa, które w przypadku wirusa HCV muszą być szczególnie rygorystyczne. Zarazić możemy się również u kosmetyczki, podczas zabiegów dentystycznych a także przez kontakt seksualny. W przypadku zakażenia drogą seksualną grupą ryzyka są przede wszystkim kobiety oraz homoseksualni mężczyźni. Nie oznacza to jednak, że heteroseksualni mężczyźni są całkowicie bezpieczni: odnotowano nieliczne przypadki zakażenia na przykład poprzez seks oralny, jeżeli osoba będąca stroną „aktywną” posiadała ubytki w zębach lub otwarte rany w obrębie jamy ustnej.

Zasadniczo, wirus HCV jest obecny we wszystkich płynach ustrojowych, w tym w szczególności w krwi oraz w nasieniu. Warto dodać, że do dróg możliwego zakażenia HCV zaliczają się również liczne sytuacje mające charakter „pozamedyczny”. Zarazić możemy się więc na przykład podczas bójki(jeżeli doszło do kontaktu z krwią), poprzez używanie tych samych przyborów kosmetycznych. Do zakażenia może dojść także podczas uprawiania sportów kontaktowych(w szczególności sportów walki) a także w trakcie robienia tatuażu.

Lekarze hepatolodzy szacują, że nosicielami wirusa HCV może być nawet do 1,5 procenta całej populacji, z czego zdecydowana większość nie jest świadoma tego faktu.

HCV: diagnostyka i leczenie

Diagnostyka wirusa HCV odbywa się poprzez wykonanie specjalnych badań krwi, mających wykazać obecność przeciwciał anty-HCV. Wspólcześnie stosuje się przede wszystkim dwie najbardziej skuteczne(dokladność na poziomie 99,9 procent) metody badań przesiewowych w kierunku diagnostyki HCV. Są to badania krwi typu EIA oraz ELISA. Jeżeli któreś z badań wypadnie pozytywnie, czyli wskaże obecność przeciwciał anty-HCV we krwi pacjenta, wykonuje się również badanie potwierdzające, najczęściej poprzez wykonanie testu RIBA (rekombinant immunoblot assay).

W przypadku zdiagnozowania u pacjenta obecności wirusa HCV, standardowo wykonuje się również szereg innych badań krwi, a także USG wątroby a w niektórych przypadkach również biopsję tego narządu. Osoba, u której zdiagnozowano wirus HCV musi do końca życia nie znajdować się pod opieką lekarza specjalisty hepatologa(najczęściej wizyty kontrolne odbywają się co 3 miesiące, plus raz lub dwa razy w roku wykonuje sie USG wątroby).

Jeszcze kilkanaście lat temu leczenie zakażenia HCV było niezwykle trudne i rzadko przynosiło rezultaty. Obecnie jednak, dzięki terapii bezinterferonowej skuteczność leczenia sięga 90 procent a sam proces leczenia nie rzadko wiąże się z występowaniem skutków ubocznych, które były poważnym problemem w przypadku leczenia pacjentów z HCV przy pomocy Interferonu oraz jego pochodnych.

HCV: środki zapobiegawcze

Najważniejsze środki zapobiegawcze, dzięki którym możemy uchronić się od infekcji HCV to regularne wykonywanie specjalnych badań krwi mającycyh na celu wykrycie obecności tego wirusa a także unikanie ryzykownych zachowań. Do tych ostatnich zalicza się przede wszystkim wykonywanie niektórych zabiegów kosmetycznych, robienie tatuaży, przygodne stosunki seksualne oraz korzystanie z opieki zdrowotnej w miejscach, gdzie nie są przestrzegane odpowiednie standardy bezpieczeństwa.

Jeżeli jest to możliwe, należy również zachowywać daleko idącą ostrożność w przypadku uprawiania sportów kontaktowych, a zwłaszcza sportów walki. Przed zapisaniem się do konkretnej sekcji na przykład boksu lub muay thai należy najpierw zapytać trenera, czy wszyscy trenujący przed rozpoczęciem treningów są zobowiązani dostarczyć odpowiednie zaświadczenie lekarskie. Niestety, sekcje w których wymaga się uprzedniego wykonania badań w kierunku chorób wirusowych nadal należą w Polsce do rzadkości. Można jednak znaleźć kilka takich ośrodków treningowych w większych miastach.

Podsumowanie

Czytając powyższy artykuł, można dojść do wniosku, że wirus HCV czycha na nas dosłownie na każdym kroku. Niestety, jest sporo prawdy w takim metaforycznym przedstawieniu tego problemu. Na dobrą sprawę nie jesteśmy w stanie całkowicie uniknąć ryzyka zakażenia. Możemy jednak znacząco je zmniejszyć poprzez stosowania się do kilku wskazanych powyżej zasad. Ważną rolę odgrywa również regularne wykonywanie badań krwi. Oprócz HCV, warto również wykonać badania na obecność pokrewnego mu i niemal tak samo niezbezpiecznego HBV(jeżeli badanie wypadnie negatywnie, najlepszym rozwiązaniem jest zaszczepienie się przeciwko HVB).

Może ci się spodobać również

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.