Dysleksja- przyczyny, objawy, orzeczenie, szkoła i rodzicielska pomoc

Problemy z nauką u dziecka nie zawsze wynikają z jego lenistwa, albo inaczej nigdy nie wynikają z lenistwa. Ich przyczyna może być złożona, niedostrzegalna na pierwszy rzut oka. Jednak dobry nauczyciel przy współpracy z rodzicami i profesjonalistami powinien z czasem je zdefiniować  i spróbować im przeciwdziałać. Czasami jednak wszystkie starania skazane są na niepowodzenie, co nie znaczy, że ich oddziaływanie prędzej czy później nie przyniesie wymiernych efektów.

Dysleksja, co to jest?

Dysleksja to specyficzne trudności w nauce pisania i czytania. Według definicji z 1968 r. dysleksja jest zaburzeniem manifestującym się trudnościami w nauce czytania oraz pisania przy zastosowaniu tradycyjnych metod nauczania oraz przy poziomie inteligencji dziecka co najmniej przeciętnym i sprzyjających warunkach społeczno-kulturowych. Po raz pierwszy opisano dysleksję na przełomie XIX i XX wieku. Obecnie rozpoznanie dysleksji jest już możliwe u dzieci o obniżonych możliwościach intelektualnych.

Dysleksja występuje nawet u kilkunastu procent populacji. Nie jest niestety chorobą, którą można wyleczyć. Pozostaje z pacjentem na całe życie. Dlatego tak istotne jest dokładne rozpoznanie jej cech oraz wypracowanie strategii postępowania na kolejne lata życia, takiej, która spowoduje, że dysleksja nie będzie przeszkadzała w codziennej egzystencji. Aby dojść do tego etapu niezbędna jest pomoc w postaci terapii pedagogicznej i różnego rodzaju zajęć. A im wcześniej dziecko zacznie terapię, tym lepiej dla niego.

Dysleksja i jej przyczyny

Dysleksja rozwojowa nie ma jednej przyczyny. Wyróżnia się jej kilka rodzajów, może opierać się na różnych dysfunkcjach:

  • zaburzonej percepcji wzrokowej
  • zaburzonej percepcji słuchowej
  • integracji sensorycznej

Według niektórych teorii dysleksja jest dziedziczna. W materiałach naukowych rozróżnia się najczęściej następujące rodzaje dysleksji:

  • dysleksja typu słuchowego: uwarunkowana  zaburzeniami percepcji i pamięci fonologicznej, dziecko ma problem z prawidłowym słyszeniem dźwięków mowy i w konsekwencji wykazuje wiele zaburzeń funkcji językowych
  • dysleksja typu wzrokowego: wynika z zaburzeń percepcji i pamięci wzrokowej, wiąże się z zaburzeniami u dziecka koordynacji wzrokowo-ruchowej i motoryczno-przestrzennej
  • dysleksja integracyjna: wywołana przez zaburzenia w zakresie integracji informacji płynących ze wszystkich zmysłów, czyli wynikająca z zaburzeń integracji sensorycznej
  • dysleksja mieszana: spowodowana przez różnorodne zaburzenia, np.: dysfunkcje w zakresie analizatora słuchowego, wzrokowego, zaburzenia wyobraźni przestrzennej czy zaburzenia lateralizacji
  • dysleksja wizualna: występuje w niej tzw. nieład

Dysleksję w naszym kraju ma 10–15 %, nasiloną 3–4 %. Cztery razy częściej dyslektykami są chłopcy niż dziewczynki.

Objawy dysleksji u małego dziecka

Dysleksję diagnozuje się u dziecka najczęściej dopiero w wieku szkolnym. Wówczas, gdy nauczyciela i rodziców zaczynają niepokoić błędy w zeszytach, mylenie liter czy tzw. brzydkie pismo. Tymczasem dysleksję bardzo często można rozpoznać dużo wcześniej, nawet w okresie niemowlęcym. Sygnałów może być dużo, nie wszystkie one będą skutkować dysleksją w przyszłości, niemniej warto przeanalizować charakterystyczne cechy, które mogą prowadzić do tej dysfunkcji.

f-elementarz-dla-dzieci-z-dysleksja Dysleksja- przyczyny, objawy, orzeczenie, szkoła i rodzicielska pomoc

Elementarz dla dzieci z dysleksją
Kliknij i sprawdź ceny!

Rodziców powinny zaniepokoić następujące objawy:

Koniecznie przeczytaj!
  • brak etapu raczkowania dziecka, długie utrzymywanie się odruchów wrodzonych, widoczne słabe napięcie mięśniowe
  • opóźniony rozwój mowy: dziecko późno zaczyna komunikować się za pomocą słów w porównaniu ze swoimi rówieśnikami, buduje zdania niepoprawnie stylistycznie i gramatycznie, źle wymawia głoski, mówi niewyraźnie i niezrozumiale
  • dziecko przejawia problemy z orientacją kierunkową, notoryczne myli kierunki: prawy i lewy
  • nieustalona dominacja jednej strony ciała: dziecko jest oburęczne albo praworęczne, ale przez dziurkę patrzy lewym okiem, nastawia lewe ucho
  • zaburzenia uwagi, pamięci: ma trudności z zapamiętywaniem dni tygodnia, pór roku, trudno nauczyć się mu wierszyka na pamięć
  • niesprawność ruchowa, w tym manualna, występująca zwłaszcza u chłopców, będą to: kłopoty z zapinaniem guzików, sznurowaniem butów, myciem rąk, jedzeniem, utrzymywaniem równowagi, nauką jazdy na rowerze,
  • małpi chwyt”, czyli  za mocne lub za słabe przyciskanie do kartki ołówka
  • nadruchliwość, impulsywność, niezrównoważenie emocjonalne
  • trudności w budowaniu z klocków czy układaniu puzzli
  • notoryczne przekręcanie wyrazów i wady wymowy : seplenienie, jąkanie
  • już w szkole zapisywanie liter od prawej do lewej lub w odbiciu lustrzanym, zmienianie przedrostków i przyimków, przestawianie głosek, przekręcanie słów

Objawy dysleksji w wieku szkolnym

Najczęściej dysleksja rozpoznawana jest w szkole, wtedy, gdy nauczyciel i rodzice pomagają dziecku w lekcjach czy po prostu podczas lekcji. Odrabiając z dzieckiem lekcje warto zwrócić uwagę na niektóre z objawów, które mogą sygnalizować poważniejszy problem:

  • dziecko nie potrafi utrzymać pisma w nadrukowanej liniaturze zeszytu
  • błędnie przepisuje z tablicy lub z książki
  • nie potrafi zapisać wyrazu tylko ze słuchu
  • myli litery podobne do siebie pod względem fonetycznym i wizualnym, np.: b–p, d–b, m–n, e–ę, sz–s.
  • ma kłopoty z zapisaniem spółgłosek miękkich, dwuznaków oraz odróżnianiem głosek dźwięcznych od bezdźwięcznych
  • nie potrafi odróżnić, kiedy pisze się „ę”, a kiedy „e” i „en”
  • opuszcza litery lub ich drobne elementy: ogonki lub kropki
  • przestawia litery w słowach
  • zmienia szyk zdania
  • popełnia błędy ortograficzne, mimo że zna zasady właściwej pisowni
  • pisze bardzo wolno, nie nadąża notować dyktowanych słów
  • nie potrafi zapisywać słów o podobnym brzmieniu: np. półka – bułka, lok – lot
  • nieprawidłowo rozmieszcza elementy graficzne na kartce
  • omija znaki interpunkcyjne
  • nie potrafi dostrzec szczegółów różniących dwie podobne ilustracje
  • wolno i niepewnie czyta
  • niepoprawnie intonuje czytaną treść
  • ma problemy z dzieleniem słów na sylaby i syntezą sylab w słowa
  • zbyt mocno lub za słabo przyciska ołówek
  • nie lubi uczyć się języków obcych
  • nie lubi geometrii i geografii z uwagi na kłopot w orientacji w kierunkach i stronach świata
  • ma problemy z nauką na pamięć
  • ma obniżoną sprawność motoryczną i unika zajęć wychowania fizycznego
  • ma problemy z koncentracją uwagi

Nie wszystkie objawy muszą u dziecka występować jednocześnie. Warto jednak analizować postępowanie dziecka, by nie dopuścić do nadmiernych problemów w nauce. Dziecko, które doświadcza problemów w nauce nie zdając sobie sprawy z ich przyczyn odczuwa bezradność i niskie poczucie własnej wartości. A to z kolei powoduje brak motywacji do dalszej pracy. Tymczasem pomoc z zewnątrz, czy nawet świadoma pomoc rodziców nie zlikwidują problemu, ale pomogą dziecku wspólnie przez nie przebrnąć i przygotować się do dalszej nauki już na innym poziomie nauczania. A przede wszystkim pomogą dziecku nauczyć się uczyć się, tak, by te ograniczenia umiało przezwyciężyć.

Dysleksja- przyczyny, objawy, orzeczenie, szkoła i rodzicielska pomoc
5 (100%) 5 votes
Może ci się spodobać również

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.